{"id":78,"date":"2019-05-05T20:17:53","date_gmt":"2019-05-05T18:17:53","guid":{"rendered":"http:\/\/parafia-zegrze.pl\/?page_id=78"},"modified":"2019-05-05T23:57:00","modified_gmt":"2019-05-05T21:57:00","slug":"historia-kosciola-i-parafii","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/?page_id=78","title":{"rendered":"Historia ko\u015bcio\u0142a i Parafii"},"content":{"rendered":"\n
<\/div>\n\n\n\n

W obecnym miejscu, przy ulicy p\u0142k prof. in\u017c. Kazimierza Drewnowskiego sta\u0142o kolejno kilka \u015bwi\u0105ty\u0144. Niekt\u00f3re ulega\u0142y zniszczeniu wskutek staro\u015bci, inne ucierpia\u0142y podczas dzia\u0142a\u0144 wojennych, a ruiny jednej zburzono w czasie pokoju. <\/p>\n\n\n\n

Pierwsze wzmianki na temat drewnianego ko\u015bcio\u0142a pod wezwaniem \u015bw. Ma\u0142gorzaty w Zegrzu si\u0119gaj\u0105 XII wieku. W zapiskach z 1367 roku wymieniany jest Boles\u0142aw, pleban ko\u015bcio\u0142a parafialnego w Zegrzu, kt\u00f3ry pobiera\u0142 dziesi\u0119ciny ze wsi Mokot\u00f3w, M\u0142ociny, Wawrzyszew i Wola stanowi\u0105cych dzisiaj dzielnice Warszawy. Dwa wieki p\u00f3\u017aniej, w roku 1580, dzi\u0119ki staraniom proboszcza Zegrza, Miko\u0142aja K\u0119pi\u0144skiego, zbudowano nowy, w po\u0142owie murowany ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry oko\u0142o roku 1756 zosta\u0142 cz\u0119\u015bciowo rozebrany. Ca\u0142kowicie murowan\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 pw. \u015bw. Antoniego i Barbary konsekrowano w roku 1758. Jej fundatorem by\u0142 Antoni Krasi\u0144ski – kasztelan zakroczymski.

Po trzecim rozbiorze Polski w 1795 roku Zegrze znalaz\u0142o si\u0119 w zaborze pruskim, a po wojnach napoleo\u0144skich i Kongresie Wiede\u0144skim z 1815 roku – w zaborze rosyjskim. Osiemdziesi\u0105t lat p\u00f3\u017aniej, w 1895 roku, w zwi\u0105zku z prowadzon\u0105 przez w\u0142adze carskie budow\u0105 twierdzy w Zegrzu, Rosjanie odkupili ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki i przebudowali go na cerkiew garnizonow\u0105. Siedzib\u0119 parafii Zegrze przeniesiono do Woli Kie\u0142pi\u0144skiej, gdzie w nowo wybudowanym ko\u015bciele umieszczono trumny z podziemi ko\u015bcio\u0142a zegrzy\u0144skiego oraz wi\u0119kszo\u015b\u0107 wystroju wewn\u0119trznego, w tym epitafia.

Projekt przebudowy ko\u015bcio\u0142a na cerkiew wykona\u0142 rosyjski in\u017cynier wojskowy – p\u0142k Rakint. Odwo\u0142a\u0142 si\u0119 on do architektury noworuskiej, zw\u0142aszcza do tradycji moskiewsko – jaros\u0142awskiej. Z\u0142ocona, „cebulasta” kopu\u0142a i wie\u017ca g\u00f3rowa\u0142y nad Zegrzem. Wed\u0142ug opinii polskich historyk\u00f3w sztuki \u015bwi\u0105tynia nie by\u0142a udana, wr\u0119cz twierdzono, \u017ce jej „pseudorosyjska ornamentacja by\u0142a po\u015bledniego gatunku”. Cerkiew uroczy\u015bcie po\u015bwi\u0119ci\u0142 w 1899 roku prawos\u0142awny arcybiskup warszawsko \u2013 che\u0142mski, Hieronim. By\u0142a ona miejscem, w kt\u00f3rym odbywa\u0142y si\u0119 wszystkie uroczysto\u015bci 1. i 2. zegrzy\u0144skiego fortecznego pu\u0142ku piechoty. W cerkwi mie\u015bci\u0142o si\u0119 oko\u0142o 500 \u017co\u0142nierzy. W 1912 roku przy cerkwi utworzono jednoklasow\u0105 szko\u0142\u0119 parafialn\u0105 dla dzieci z okolic, kt\u00f3rej za\u0142o\u017cycielk\u0105 by\u0142a Nadie\u017cda W\u0142adimirowna Brusi\u0142owa (\u017cona znanego genera\u0142a Aleksieja Aleksiejewicza Brusi\u0142owa, w\u00f3wczas zast\u0119pcy dow\u00f3dcy Warszawskiego Okr\u0119gu Wojskowego).

W czasie dzia\u0142a\u0144 wojennych pierwszej wojny \u015bwiatowej cerkiew uleg\u0142a powa\u017cnym uszkodzeniom. Po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci zosta\u0142a przekazana Wojsku Polskiemu i odbudowana jako ko\u015bci\u00f3\u0142 garnizonowy. Powsta\u0142a w\u00f3wczas w Zegrzu parafia wojskowa podporz\u0105dkowana Ordynariatowi Polowemu WP. Siedziba „cywilnej” parafii Zegrze diecezji p\u0142ockiej pozosta\u0142a w Woli Kie\u0142pi\u0144skiej. Ko\u015bci\u00f3\u0142 garnizonowy po\u015bwi\u0119cono 21 stycznia 1919 roku, a pierwszym proboszczem parafii wojskowej zosta\u0142 ksi\u0105dz Szymon \u017b\u00f3\u0142tkowski.
W celu nadania \u015bwi\u0105tyni katolickiego charakteru przebudowano j\u0105 wg projektu Edgara Norwerth’a (tw\u00f3rcy mi\u0119dzy innymi gmach\u00f3w AWF i wie\u017c ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Stanis\u0142awa Kostki w Warszawie). Kopule nadano \u0142agodniejsze, renesansowe kszta\u0142ty. Dobudowano przedsionek, dodaj\u0105c przed wej\u015bciem do ko\u015bcio\u0142a dwie kolumny. Przemalowano wn\u0119trze, zast\u0119puj\u0105c ornamentyk\u0119 prawos\u0142awn\u0105 symbolami katolickimi. Ko\u015bci\u00f3\u0142 otrzyma\u0142 nowoczesny system ogrzewania; w piwnicy znajdowa\u0142 si\u0119 piec, sk\u0105d poprzez kana\u0142y wentylacyjne ciep\u0142e powietrze by\u0142o kierowane do wn\u0119trza \u015bwi\u0105tyni. Przebudow\u0119 zako\u0144czono w 1932 roku. Formalne utworzenie przez Biskupa Polowego WP gen. dyw. Stanis\u0142awa Galla mi\u0119dzy innymi Parafii Wojskowej w Zegrzu zosta\u0142o og\u0142oszone rozkazem Ministra Spraw Wojskowych (Dz. Roz. 1928 nr 4, poz. 36). Utworzona parafia pw. MB Cz\u0119stochowskiej z siedzib\u0105 w Zegrzu obejmowa\u0142a w\u00f3wczas nast\u0119puj\u0105ce powiaty: pu\u0142tuski, makowski, przasnyski, Beniamin\u00f3w (z powiatu radzymi\u0144skiego)oraz cz\u0119\u015b\u0107 powiatu warszawskiego (garnizon Jab\u0142onna).

Podczas okupacji hitlerowskiej ko\u015bci\u00f3\u0142 nie by\u0142 u\u017cywany, chocia\u017c nie zosta\u0142 w 1939 roku uszkodzony. W 1942 r. odby\u0142y si\u0119 tu trzy Msze \u015bw. dla \u017co\u0142nierzy niemieckich. We wrze\u015bniu 1944 roku, w czasie walk nad Narwi\u0105, pociski artyleryjskie zniszczy\u0142y dach i wie\u017c\u0119 budynku. Prawie nienaruszone wn\u0119trza zdewastowali po zaj\u0119ciu Zegrza \u017co\u0142nierze radzieccy. W okresie powojennym ko\u015bci\u00f3\u0142 wpisano do rejestru zabytk\u00f3w, jednak \u00f3wczesne w\u0142adze nie by\u0142y zainteresowane jego odbudow\u0105. Pocz\u0105wszy od lat 60-tych \u015bwi\u0105tynia by\u0142a dewastowana: wywo\u017cono z niej ceg\u0142\u0119, przechowywano p\u0142ody rolne, a nawet hodowano pieczarki i go\u0142\u0119bie. Mimo zakaz\u00f3w ze wzgl\u0119du na mo\u017cliwo\u015b\u0107 poturbowania spadaj\u0105cymi ceg\u0142ami, fragmentami wyposa\u017cenia i tynku jej wn\u0119trza i piwnice sta\u0142y si\u0119 miejscem zabaw dzieci.<\/p>\n\n\n\n
Ruiny poprzedniego ko\u015bcio\u0142a w Zegrzu przed rozpocz\u0119ciem budowy – luty 1999<\/a><\/td><\/tr><\/tbody><\/table>\n\n\n\n

W 1987 roku podj\u0119to decyzj\u0119 o rozebraniu \u015bwi\u0105tyni, a jej mury wysadzono w powietrze. Gruzy \u015bwi\u0105tyni wykorzystano do budowy drogi prowadz\u0105cej do dawnej Wy\u017cszej Szko\u0142y Oficerskiej Wojsk \u0141\u0105czno\u015bci, kt\u00f3ra mie\u015bci\u0142a si\u0119 w Zegrzu.

Po jednej z najpi\u0119kniejszych \u015bwi\u0105ty\u0144 wojskowych II Rzeczypospolitej pozosta\u0142a tylko jedna z dwu betonowych kolumn ozdabiaj\u0105cych wej\u015bcie do ko\u015bcio\u0142a. Jeszcze przez kilka lat jak symbol sta\u0142a na ruinach \u015bwi\u0105tyni, by znale\u017a\u0107 p\u00f3\u017aniej miejsce w nowo zbudowanym ko\u015bciele.<\/p>\n\n\n\n
Wmurowanie kamienia w\u0119gielnego 03.06.1999<\/a><\/td><\/tr><\/tbody><\/table>\n\n\n\n

Po zmianie ustrojowej w 1989 roku zaistnia\u0142a korzystniejsza sytuacja dla rozwoju \u017cycia duchowego w Zegrzu, w tym dla odbudowy ko\u015bcio\u0142a. 25 maja 1992 roku biskup pomocniczy p\u0142ocki, Roman Marcinkowski, dokona\u0142 po\u015bwi\u0119cenia \u017celaznego krzy\u017ca na placu przyko\u015bcielnym w intencji odbudowy \u015bwi\u0105tyni. Kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej, 21 stycznia 1993 roku, mia\u0142o miejsce erygowanie Parafii Wojskowej pw. \u015bw. Gabriela Archanio\u0142a w Zegrzu, a 25 marca Biskup Polowy WP gen. dyw. S\u0142awoj Leszek G\u0142\u00f3d\u017a po\u015bwi\u0119ci\u0142 tymczasow\u0105 kaplic\u0119 mieszcz\u0105c\u0105 si\u0119 w budynku Klubu Garnizonowego.

W uroczysto\u015bci wzi\u0119li udzia\u0142, miedzy innymi: szef Wojsk \u0141\u0105czno\u015bci MON gen. bryg. Henryk Andracki i komendant – rektor Wy\u017cszej Szko\u0142y Oficerskiej Wojsk \u0141\u0105czno\u015bci gen. bryg. Witold Cie\u015blewski.

Pierwszym kapelanem w Zegrzu zosta\u0142 mianowany ks. kpt. Jan Maliszewski. Po czterech latach w pa\u017adzierniku 1996 roku zast\u0105pi\u0142 go ks. kpt. Krzysztof Majsterek, ale jeszcze wcze\u015bniej podczas nawiedzenia figury Matki Boskiej Fatimskiej w Zegrzu w dniach 15 – 16 wrze\u015bnia 1996 roku ks. Bp S\u0142awoj Leszek G\u0142\u00f3d\u017a podkre\u015bli\u0142 konieczno\u015b\u0107 odbudowy \u015bwi\u0105tyni i wyrazi\u0142 pragnienie, aby na pami\u0105tk\u0119 nawiedzenia Diecezji Wojskowej przez figur\u0119 Matki Boskiej Fatimskiej odbudowany ko\u015bci\u00f3\u0142 garnizonowy nosi\u0142 Jej wezwanie.

5 pa\u017adziernika 1996 roku Ojciec \u015awi\u0119ty Jan Pawe\u0142 II po\u015bwi\u0119ci\u0142 w Watykanie kamie\u0144 w\u0119gielny pod budow\u0119 zegrzy\u0144skiej \u015bwi\u0105tyni.

15 czerwca 1997 roku proboszczem parafii wojskowej w Zegrzu i kapelanem Wy\u017cszej Szko\u0142y Oficerskiej Wojsk \u0141\u0105czno\u015bci zosta\u0142 ksi\u0105dz kpt. Zenon Surma.<\/p>\n\n\n\n
Budowa ko\u015bcio\u0142a w latach 1999 – 2003<\/a><\/td><\/tr><\/tbody><\/table>\n\n\n\n

Z inicjatywy \u00f3wczesnego Biskupa Polowego WP gen. dyw. S\u0142awoja Leszka G\u0142\u00f3dzia, przy czynnym wsparciu Zarz\u0105du \u0141\u0105czno\u015bci i Informatyki Sztabu Generalnego Wojska Polskiego oraz Komendy Centrum Szkolenia \u0141\u0105czno\u015bci i Informatyki w Zegrzu, a tak\u017ce przy zaanga\u017cowaniu licznych firm telekomunikacyjnych, we wrze\u015bniu 1998 roku podj\u0119to decyzj\u0119 o budowie na ruinach zburzonej \u015bwi\u0105tyni w Zegrzu nowego ko\u015bcio\u0142a garnizonowego pod wezwaniem Matki Boskiej Fatimskiej.

Pocz\u0105tkowe plany odtworzenia \u015bwi\u0105tyni w przedwojennym kszta\u0142cie zarzucono ze wzgl\u0119du na z\u0142y stan fundament\u00f3w naruszonych wybuchami podczas burzenia ko\u015bcio\u0142a oraz przewidywane koszty odbudowy, kt\u00f3re znacznie przewy\u017cszy\u0142yby nak\u0142ady na budow\u0119 nowego ko\u015bcio\u0142a.

3 czerwca 1999 r. – w Uroczysto\u015b\u0107 Bo\u017cego Cia\u0142a nast\u0105pi\u0142o wmurowanie kamienia w\u0119gielnego i aktu erekcyjnego pod budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a.

Pasterka Bo\u017cego Narodzenia 1999 roku odby\u0142a si\u0119 ju\u017c na fundamentach nowej \u015bwi\u0105tyni.

10-13 maja 2000 r. – ju\u017c w nowym ko\u015bciele mia\u0142y miejsce nawiedzenie obrazu Matki Bo\u017cej Hetmanki \u017bo\u0142nierza Polskiego oraz misje \u015bwi\u0119te. Od tego momentu nabo\u017ce\u0144stwa zosta\u0142y przeniesione z kaplicy z terenu Centrum Szkolenia \u0141\u0105czno\u015bci i Informatyki do buduj\u0105cego si\u0119 ko\u015bcio\u0142a.

Szybka budowa nowego ko\u015bcio\u0142a sta\u0142a si\u0119 mo\u017cliwa dzi\u0119ki intensywnym dzia\u0142aniom Spo\u0142ecznego Komitetu Odbudowy Ko\u015bcio\u0142a Garnizonowego w Zegrzu, ofiarno\u015bci i przychylno\u015bci w\u0142adz wojskowych, ko\u015bcielnych, mieszka\u0144c\u00f3w, przyjaci\u00f3\u0142 Zegrza oraz \u017co\u0142nierzy. Nie by\u0142aby mo\u017cliwa bez energicznej i pe\u0142nej po\u015bwi\u0119cenia pracy ks. p\u0142k Zenona Surmy.

Ostatecznie powsta\u0142 nowoczesny, jasny i przestronny ko\u015bci\u00f3\u0142 mog\u0105cy pomie\u015bci\u0107 600 os\u00f3b. Znajduje si\u0119 w nim 300 miejsc siedz\u0105cych. Jego usytuowanie jest odmienne w stosunku do przedwojennego, gdy\u017c wej\u015bcie do \u015bwi\u0105tyni znajduje si\u0119 od strony zachodniej, a nie jak przed wojn\u0105 – od p\u00f3\u0142nocy.

9 wrze\u015bnia 2006 r. odby\u0142o si\u0119 po\u015bwi\u0119cenie przez Biskupa Polowego WP gen. dyw. Tadeusza P\u0142oskiego zainstalowanych witra\u017cy.<\/p>\n\n\n\n
Pierwsza pasterka w buduj\u0105cym si\u0119 ko\u015bciele 24.12.1999<\/a><\/td><\/tr><\/tbody><\/table>\n\n\n\n

\t29 maja 2007 r. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 konsekrowany \nprzez Biskupa Polowego WP gen. dyw. Tadeusza P\u0142oskiego i Abp S\u0142awoja \nLeszka G\u0142\u00f3dzia, Biskupa Warszawsko-Praskiego. Abp S\u0142awoj Leszek G\u0142\u00f3d\u017a, \nkt\u00f3ry przewodniczy\u0142 Mszy \u015bw., powiedzia\u0142, \u017ce \u201edzisiejsza konsekracja \njest cudem i zmartwychwstaniem tej \u015bwi\u0105tyni wojskowej\u201d.
\n\t13 maja 2009 r. Biskup Polowy WP gen. dyw. Tadeusz P\u0142oski ustanowi\u0142 \nKo\u015bci\u00f3\u0142 Garnizonowy w Zegrzu \u015bwi\u0105tyni\u0105 wszystkich \u017co\u0142nierzy i \npracownik\u00f3w Wojsk \u0141\u0105czno\u015bci i Informatyki Wojska Polskiego.

\n\t23 stycznia 2011 r. Biskup Polowy WP J\u00f3zef Guzdek mianowa\u0142 ks. kan. p\u0142k\n Zenona Surm\u0119 proboszczem Parafii Wojskowej w Bydgoszczy. Na proboszcza \nParafii Wojskowej w Zegrzu zosta\u0142 mianowany ks. pp\u0142k Waldemar Rawi\u0144ski.

\n\t1 sierpnia 2013 na urz\u0105d proboszcza Parafii Wojskowej w Zegrzu decyzj\u0105 \nBiskupa Polowego WP J\u00f3zefa Guzdka zosta\u0142 mianowany ks. mjr Kryspin Rak. \n<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Artyku\u0142 cz\u0119\u015bciowo opracowany na podstawie:
Z. Miarzy\u0144ski, M. Jakubczak, „Ko\u015bci\u00f3\u0142 garnizonowy p.w. Matki Boskiej Fatimskiej w Zegrzu – \u015bwi\u0105tyni\u0105 \u0142\u0105czno\u015bciowc\u00f3w i informatyk\u00f3w WP wszystkich pokole\u0144”, Komunikat nr 17 \u015awiatowego Zwi\u0105zku Polskich \u017bo\u0142nierzy \u0141\u0105czno\u015bci, Zegrze 2006 r. <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W obecnym miejscu, przy ulicy p\u0142k prof. in\u017c. Kazimierza Drewnowskiego sta\u0142o kolejno kilka \u015bwi\u0105ty\u0144. Niekt\u00f3re ulega\u0142y zniszczeniu wskutek staro\u015bci, inne ucierpia\u0142y podczas dzia\u0142a\u0144 wojennych, a ruiny jednej zburzono w czasie pokoju. Pierwsze wzmianki na temat drewnianego ko\u015bcio\u0142a pod wezwaniem \u015bw. Ma\u0142gorzaty w Zegrzu si\u0119gaj\u0105 XII wieku. W zapiskach z 1367 roku wymieniany jest Boles\u0142aw, pleban … [Czytaj dalej…]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"footnotes":""},"class_list":["entry","page","publish","author-admin6047","post-78"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/78","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=78"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/78\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":178,"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/78\/revisions\/178"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parafia-zegrze.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=78"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}